Brzuch

Nieceliakalna nadwrażliwość na gluten

Moda na dietę bez glutenu trwa w najlepsze. W prasie pojawiły się ostatnio głosy, że nadwrażliwość na gluten nie istnieje. Tymczasem może ona dotyczyć nawet ok. 7-10% społeczeństwa.

Jak nasz organizm może reagować na gluten lub/i pszenicę?

Organizm człowieka może reagować na gluten lub/i pszenicę na 3 sposoby: alergia na pszenicę, celiakia oraz nieceliakalna nadwrażliwość na gluten. Uważa się, że alergia na pszenicę występuje bardzo rzadko (dokładnych statystyk jednak brak). Jest to reakcja na białko pszenicy generowana przez p-ciała IgE i wiąże się z objawami podobnymi do innych alergii pokarmowych (pokrzywka, puchnięcie języka, objawy astmatyczne, wymioty, katar, itd.). Celiakia jest formą nadreaktywności na gluten generowaną przez p-ciała IgG, IgA. Jest to choroba autoimmunologiczna, która skutkuje zniszczeniem kosmków jelitowych oraz stanem zapalnym jelita. Jej objawy mogą dotyczyć wszystkich organów człowieka, nie tylko układu pokarmowego. Zwiększa ryzyko osteoporozy, autoimmunologicznego zapalenia tarczycy, niedoborów pokarmowych, innych chorób autoimmunologicznych, zaburzeń neurologicznych, niepłodności, itd. Dotyczy ok. 1% społeczeństwa. Od wielu lat gastroenterolodzy obserwowali też pacjentów, którzy wykazywali podobne objawy do osób z celiakią (włączając w to poprawę stanu zdrowia po wykluczeniu glutenu z diety), jednakże klasyczne zniszczenie kosmków jelitowych u tych pacjentów nie występowało. Takich pacjentów było znacznie więcej niż osób chorych na celiakię (szacuje się, że jest to ok. 7-10% społeczeństwa). Dlatego też już w latach 80. XX wieku zaczęto dyskutować na temat nieceliakalnej nadwrażliwości na gluten.

Co dziś mówią na ten temat badania naukowe?

Przekonujących dowodów dostarczają randomizowane badania z podwójnie ślepą próbą, w medycynie uznawane jako te mogące udowodnić związek przyczynowo – skutkowy. Gluten lub placebo podawany jest w nich uczestnikom w postaci kapsułki. W najnowszym tego typu badaniu, które ukazało się jesienią 2015 roku, wykazano występowanie objawów ze strony układu pokarmowego (wzdęcia, bóle brzucha i jelit), jak również depresji, uczuć mętności umysłu (tzw. foggy mind) i owrzodzenia ust (aft), u osób z podejrzeniem nieceliakalnej nadwrażliwości na gluten, po spożyciu glutenu, w porównaniu do spożycia placebo.

Czym się objawia nieceliakalna nadwrażliwość na gluten?

W bardzo szeroko zakrojonym badaniu we Włoszech, w którym brało udział 38 centrów medycznych z udziałem ok. 500 pacjentów wykazano występowanie następujących objawów: ogólne złe samopoczucie (jednoznaczne z brakiem poczucia zdrowia),  przewlekłe zmęczenie, bóle głowy, podenerwowanie i napady lękowe, uczucie mętności umysłu, drętwienie kończyn, bóle mięśni i stawów, zmiany skórne, spadek masy ciała, niedokrwistość z niedoboru żelaza, zapalenie skóry, astma, depresja, nieżyt nosa. Inne objawy obserwowane przez innych badaczy to m.in. osteoporoza czy glutenowa ataksja (zaburzenia równowagi i koordynacji). Warto więc podkreślić, że nieceliakalna nadwrażliwość na gluten istnieje i próby przekonywania, że jest inaczej, są niesprawiedliwe wobec chorych. Jednak należy wyraźnie podkreślić, że masowe unikanie glutenu przez wszystkich jako „trucizny”, jest nieuzasadnione.

Napisz Komentarz