Pokonać raka

Karta Pacjenta Onkologicznego – wczesna diagnoza ratuje życie

Od 1 stycznia b.r. w całej Polsce obowiązują przepisy pakietu onkologicznego, w tym bardzo ważne narzędzie „Karta Diagnostyki i Leczenia Onkologicznego”. Ma ona kluczowe znaczenie dla wczesnego wykrywania zmian nowotworowych, wprowadza bowiem szybką ścieżkę pacjentów z podejrzeniem raka, znosi limity i pozwala na sprawne poruszanie się pacjenta między świadczeniodawcami. Od lat pacjenci w Polsce postulowali o takie zmiany, które postawią pacjenta w centrum systemu opieki zdrowotnej, dlatego cieszy mnie fakt, że wspólnie udało się wypracować te praktyczne rozwiązania – Prezes Zarządu Polskiej Koalicji Pacjentów Onkologicznych Szymon Chrostowski.

Karta Diagnostyki i LecS.Chrostowskizenia Onkologicznego jest to dokument uprawniający pacjenta z podejrzeniem nowotworu do szybkiej diagnostyki bez kolejek i zbędnego oczekiwania, w celu potwierdzenia lub wykluczenia choroby. Kartę może wydać każdy lekarz POZ, specjalista AOS lub szpital. Karta zawiera m.in.: dane pacjenta, miejsce i datę wydania, informacje o lekarzu wydającym kartę, numer karty, potwierdzenie odbioru karty przez pacjenta, a w części merytorycznej: objawy, wykonane badania i ich wyniki, informacje o chorobach współistniejących oraz skierowanie do konkretnego specjalisty, kolejne działy zawierają informacje o diagnostyce wstępnej i pogłębionej wykonanej przez lekarza ambulatoryjnej opieki specjalistycznej AOS lub szpitala oraz ostatecznie o potwierdzeniu rozpoznania przez konsylium wraz z planem leczenia. Kartę diagnostyki i leczenia onkologicznego będą mogli otrzymać również pacjenci z chorobą nowotworową, którzy rozpoczęli leczenie przed 1 stycznia 2015 r. – wystawi ją lekarz prowadzący leczenie w szpitalu. Czas od wydania karty do potwierdzenia diagnozy wraz z planem leczenia ma być nie dłuższy niż 9 tygodni (docelowo 7 tygodni w 2017 roku), a leczenie ma się rozpocząć nie później niż w ciągu 2 tygodni od ostatecznej diagnozy.

Świadczeniodawca ma obowiązek nieodpłatnie przekazać pacjentowi oryginał karty oraz przechowywać jej kopię. Karta jest własnością pacjenta. Jednocześnie u specjalisty w poradni lub szpitalu, gdzie odbywa się dalsza diagnostyka zostaje kopia karty, wszystko trafia do systemu i podlega monitoringowi.

Ostatecznie diagnozę potwierdzi konsylium, składające się z lekarzy różnych specjalności, wyznaczy także plan leczenia pacjenta, odnotowując go na karcie. Koordynator leczenia na podstawie tych zapisów będzie odpowiadał za terminową realizację poszczególnych etapów terapii. Po zakończeniu leczenia w szpitalu pacjent wraz z dokumentacją i zaleceniami przejdzie pod opiekę lekarza specjalisty. Jeśli jego stan zdrowia nie pogorszy się i potwierdzą to wyniki badań, pacjent – z programem opieki długofalowej – zostanie skierowany do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), który ponownie stanie się jego lekarzem prowadzącym. Jeśli zajdzie np. podejrzenie nawrotu choroby albo pojawią się inne niepokojące objawy, lekarz ponownie wystawi pacjentowi „zieloną kartę”.

Do tej pory wydano ponad 12 000 kart diagnostyki i leczenia onkologicznego (stan na 19.01.14) uprawniających do szybkiej diagnostyki i leczenia bez limitów i kolejek. Połowa kart została wydana przez lekarzy POZ, pozostałe przez specjalistów AOS oraz szpitale. Wszystkie centra onkologii mają podpisane kontrakty z NFZ i są kompleksowo przygotowane do przyjęcia dodatkowych pacjentów z szybkiej ścieżki.

W debacie publicznej wiele mówi się nadal o zbytniej biurokratyzacji i utrudnieniach związanych z wypisywaniem „zielonych kart”. W praktyce zajmuje to jednak ok. 5 minut, w szpitalach karty wypisują rezydenci. Rzeczywiście karta liczy 7 stron, ale jest podzielona na działy, które wypełnia się na różnych etapach diagnostyki i leczenia począwszy od POZ, przez AOS na szpitalach i konsylium kończąc. Przykładowo, lekarz podstawowej opieki zdrowotnej wypełnia tylko 2 strony. Karta zawiera niezbędne informacje umożliwiające sprawne poruszanie się pacjenta między lekarzami i placówkami w trakcie szybkiej ścieżki onkologicznej. Oczywiście jest to dodatkowa praca do wykonania, ale te kilka minut może uratować życie wielu ludziom. Od 2017 roku karty mają być wypełniane w systemie informatycznym, co znacznie ułatwi i przyspieszy ich wydawanie. Co ważne cały czas tworzą się też sieci współpracy między placówkami medycznymi na różnych szczeblach, tak aby każdy lekarz mógł skierować pacjenta do konkretnej placówki, gdzie będzie mógł wykonać niezbędne badania.

Polska Koalicja Pacjentów Onkologicznych przygotowała kompendium wiedzy o pakiecie onkologicznym w 10 numerze Głosu Pacjenta Onkologicznego, który rozesłaliśmy do szpitali i organizacji pacjenckich w całym kraju. Zachęcam do lektury wersji online dostępnej na stronie Koalicji www.pkopo.pl.