Pokonać raka, Zdrowie kobiety

Świadomość roli profilaktyki

Możemy mówić o dwóch grupach nowotworów. Do pierwszej należą te, którym można zapobiegać poprzez np. szczepienia ochronne. Druga grupa to te, przed którymi nie możemy się zabezpieczyć. Jednak dzięki ich wczesnemu wykryciu możemy je leczyć znacznie skuteczniej, niż gdyby zostały zdiagnozowane w zaawansowanym stadium.

Panie Profesorze na czym polega profilaktyka raka piersi?

zrzut-ekranu-2016-10-10-o-10-38-39W przypadku raka piersi, poza pewną grupą osób o wysokim ryzyku zachorowania, wciąż nie ma znanych metod, w sensie epidemiologicznym, które mogłyby zapobiec jego rozwojowi u kobiet. Możemy natomiast ograniczać umieralność poprzez wczesną diagnostykę oraz opiekę skoordynowaną, czyli ośrodki diagnostyki i leczenia raka piersi oferujące kompleksową opiekę. Ośrodki te mogą powstać w oparciu o istniejącą infrastrukturę i nie muszą znajdować się „pod jednym dachem”. Polskie Towarzystwo do Badań na Rakiem Piersi takie jednostki akredytuje według międzynarodowych standardów. W Polsce mamy obecnie dwa takie miejsca i w najbliższym czasie powinny dołączyć kolejne dwa. Ministerstwo Zdrowia podjęło prace, by tak skoordynowaną opiekę wprowadzić w Polsce, aby stała się ona powszechnie dostępna. Wczesna diagnostyka raka piersi oraz odpowiednie leczenie muszą mieć część wspólną, dzięki której zostaną ze sobą ściśle powiązane. Mnogie bariery administracyjne, takie jak grupa zróżnicowanych skierowań specjalistycznych czy skomplikowane sposoby rozliczeń, niestety skutecznie ograniczają możliwość efektywnych rozwiązań. Szczególnie istotne jest, aby kobiety miały łatwy dostęp do badań.

Jaka jest obecna świadomość i udział kobiety w podejmowaniu działań na rzecz wczesnego wykrycia raka piersi?

Oczywiście istnieje wśród kobiet świadomość korzyści płynących z profilaktyki. Jednak dużym ograniczeniem dostępu do profilaktyki są utrudnienia finansowo-administracyjne. W Polsce zostały przeprowadzone badania przez Polskie Towarzystwo Onkologiczne i przez Polskie Towarzystwo do Badań nad Rakiem Piersi dotyczące przyczyn naszych „opóźnień” w tym obszarze. Wykazały one, że system ochrony zdrowia w naszym kraju jest postrzegany przez kobiety jako nieprzejrzysty, nielogiczny, niedostępny, bardzo skomplikowany czy wręcz wrogi.

Jak możemy wesprzeć kobiety w procesie podejmowania działań profilaktycznych?

Jest kilka możliwości. Po pierwsze, należy korzystać z badań przesiewowych, których wartość nie budzi wątpliwości naukowych. Obecnie kobiety mogą być diagnozowane przez mammografię
i ultrasonografię – dzieję się to jednak dopiero na etapie specjalistycznych badań. Niedawno pojawiła się nowa, stosunkowo młoda metoda oparta na termografii kontaktowej, którą wyróżnia fakt, iż jest dostępna dla kobiet tu i teraz, w zaciszu własnego domu. Braster, bo o nim mowa, został wynaleziony przez polskich naukowców i służy wykryciu zmian podejrzanych o nowotwór, aby następnie móc szybko poddać je dalszej diagnostyce. Wprowadzenie Brastera nie zastąpi mammografii czy ultrasonografii. Metody te nadal będą miały podstawowe zasto­sowanie. Braster natomiast rozszerzy możliwości profilaktyki dostępnej bezpośrednio kobietom. To one zdecydują o popularności tego rozwiązania. To, co jest w tej metodzie niezwykle, to fakt, iż analiza następuje poprzez elektroniczne wspomagany system, który ma właściwości samouczące się, i gdy w jego zasobach będzie znajdowało się coraz więcej obrazów, to jego skuteczność będzie jeszcze się zwiększała. Myślę, że wprowadzenie tego urządzenia to krok w dobrym kierunku i powinno być powszechnie rekomendowane jako uzupełnienie profilaktyki raka piersi.

Prof. dr hab. Tadeusz Pieńkowski – Prezes Polskiego Towarzystwa do Badań nad Rakiem Piersi, Radomskie Centrum Onkologii.