Życie z cukrzycą

Dostęp do nowoczesnego leczenia cukrzycy

U zdrowego człowieka, jeśli coś zje, w jelitach wydzielają się specjalne hormony zwane inkretynami, które pobudzają trzustkę do wydzielania insuliny. U chorych na cukrzycę proces ten jest zaburzony – Prof. dr Janusz Gumprecht, Katedra i Klinika Chorób Wewętrznych, Diabetologii i Nefrologii Śląski Uniwersytet Medyczny

Na czym polega nowoczesne leczenie cukrzycy?

Nowoczesne leczenie cukrzycy powinno być wielokierunkowe i oparte o indywidualnie dobrane cele leczenia dla każdego pacjenta. Powinno dążyć się do uzyskania jak najbliższych normy wartości stężenia cukru we krwi, ale także ciśnienia tętniczego, cholesterolu oraz masy ciała gdyż większość pacjentów z typem 2 cukrzycy ma nadwagę lub otyłość.

Na czym polega fenomen leków inkretynowych?

U zdrowej osoby doustne podanie glukozy w określonej ilości powoduje większe wydzielanie insuliny w porównaniu do takiej samej ilości glukozy podanej dożylnie. Fenomen ten nazywa się „efektem inkretynowym”. U osób chorprof_J.Gumprecht_fot.M.Jarzebinski_3 - Kopiaujących na cukrzycę typu 2 powyższy efekt jest upośledzony a grupa leków, która wpływa na jego odtworzenie określana jest mianem – „leki inkretynowe”. Z jednej strony leki inkretynowe dają korzyści dotyczące wyrównania stężenia cukru we krwi, ale z drugiej ich działanie jest zdecydowanie szersze,  obejmując na przykład korzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy czy masę ciała. Poza tym, działając w sposób glukozo-zależny ograniczają w istotnym stopniu ryzyko niebezpiecznych dla zdrowia, a nawet życia pacjenta niedocukrzeń.

Mówi się, że leki inkretynowe są inteligentne, na czym to polega?

Jest to nowa klasa leków, która oferuje wyjątkowe korzyści dla pacjenta. Odpowiedź trzustki i wydzielanie insuliny obniżającej stężenie cukru następuje tylko wtedy, kiedy jest to potrzebne, a więc kiedy stężenie cukru we krwi jest wysokie i należy go obniżyć. Inne grupy leków działają niezależnie wartości glikemii i mogą prowadzić do obniżenia stężenia cukru, nawet wtedy, gdy jest już on wyjściowo niski co nieuchronnie prowadzi do niedocukrzeń. Biorąc pod uwagę fakt, że kluczowymi ograniczeniami terapii hipoglikemizującej w cukrzycy jest narastające ryzyko hipoglikemii i przyrost masy ciała po raz pierwszy mamy możliwość stosowania klasy leków pozbawionych tych ograniczeń.

Czy polscy pacjenci z cukrzycą są w taki sam sposób zaopiekowani, jak pacjenci z innych krajów europejskich?

Poziom opieki podstawowej i specjalistycznej jest zdecydowanie porównywalny jednak biorąc pod uwagę dostępność do nowoczesnych terapii, to niestety należy wskazać na ograniczenia ekonomiczne wynikające z braku refundacji inkretyn co niestety w chwiliobecnej różni nas od innych krajów europejskich

Jakie są najczęstsze powikłania wynikające ze złego leczenia cukrzycy?

W dalszym ciągu kluczowym problemem współczesnej diabetologii pozostają powikłania naczyniowe. Mogą dotyczyć one drobnych naczyń, począwszy od uszkodzenia naczyń oka, mogących doprowadzić nawet do utraty wzroku, po uszkodzenia naczyń nerek prowadzące do ich niewydolności i konieczności leczenia nerkozastępczego lub też dużych naczyń. Tutaj najbardziej spektakularnym powikłaniem są powikłania układu sercowo-naczyniowego ale należy też pamiętać, że cukrzyca jest najczęstszą przyczyną nieurazowej amputacji kończyn dolnych. Wymienione powikłania istotnie ograniczają jakośc życia chorych na cukrzycę typu 2 prtowadząc także do skrócenia krzywej przeżycia.

Co należy usprawnić, by los polskich pacjentów z cukrzycą był tak samo dobry jak pacjentów w innych krajach Unii Europejskiej?

Przede wszystkim edukacja i profilaktyka a także propagowanie zdrowego stylu życia. Kluczowym zagadnieniem jest ograniczenie ryzyka wystąpienia i progresji powikłań naczyniowych. Należałoby rozważyć także zmiany w zakresie obowiązujących w zakresie diabetologii procedur specjalistycznych, które przy bardziej własciwej wycenie pozwoliłyby na dalszą poprawę jakości życia chorych na cukrzycę. Z drugiej strony, my lekarze, musimy starać się, aby nasi pacjenci mieli dostęp do najbardziej nowoczesnych technologii i terapii mogących wpływać zarówno na skuteczność ale także, a może przede wszystkim, bezpieczeństwo terapii.