Życie z cukrzycą

Życie z cukrzycą – medycyna w służbie pacjentowi

15 maja wystartowała 6. edycja ogólnopolskiej kampanii edukacyjnej „Życie z cukrzycą” wydawnictwa Medical Media Solutions pod patronatem Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej i Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, w ramach której w dzienniku „Rzeczpospolita” ukazała się publikacja dotycząca profilaktyki i leczenia cukrzycy.

Cukrzyca dotyka obecnie ponad 415 milionów osób na świecie i blisko połowa jest nieświadoma swojej choroby. Większość z nich choruje na cukrzycę typu 2. Jest ona główną przyczyną przedwczesnych śmierci oraz licznych powikłań. „Co sześć sekund umiera na świecie osoba z powodu cukrzycy. Fakt ten powoduje, że dotarliśmy do momentu, w którym absolutnie konieczne jest podjęcie przez decydentów politycznych odpowiednich działań i reform, przy wsparciu szerokiego grona zainteresowanych stron.” – twierdzi dr Shaukat Sadikot, Prezydent Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej.  W Polsce chorych na cukrzycę jest około 3 mln, z czego kilkusettysięczna grupa osób nie ma świadomości swojej choroby i nie podejmuje leczenia. Należy podkreślić, że jest to choroba, która mimo postępu medycznego prowadzi do skrócenia życia. Głównymi przyczynami zgonów są schorzenia sercowo-naczyniowe, takie jak zawał serca czy udar mózgu. „Jest to więc olbrzymie wyzwanie dla całego społeczeństwa, decydentów, środowiska medycznego oraz dla systemu opieki zdrowotnej i budżetu państwa.” – zaznacza prof. dr hab. n. med. Maciej Małecki, Prezes Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego. „Wielu z nas nie jest świadomych, że ma podwyższony cukier. Kiedy parę lat temu wprowadzono dodatkowe wynagrodzenie dla lekarzy rodzinnych na leczenie cukrzyków, liczba chorych wzrosła kilkukrotnie. A to dlatego, że doktorzy zaczęli intensywnie diagnozować pacjentów, zwłaszcza z grup ryzyka.” – dodaje Halina Pilonis, dziennikarz medonet.pl.

zycie-z-cukrzyca-okladkaZmniejszenie ryzyka-sercowo naczyniowego

Nowoczesne leki, nie tylko efektywnie obniżają poziom cukru, ale również przedłużają życie pacjentom i zmniejszają liczbę powikłań sercowo-naczyniowych. Obecnie twierdzi się, że nowym celem leczenia cukrzycy jest już nie tylko obniżenie poziomu cukru we krwi, ale i obniżenie ryzyka sercowo-naczyniowego. „Dzięki nowym badaniom klinicznym zmienił się punkt widzenia. Okazało się, że są leki przeciwcukrzycowe, które zmniejszają ryzyko sercowo-naczyniowe i zgonu niezależnie od obniżania stężenia cukru we krwi.” – wyjaśnia prof. dr hab. n. med. Edward Franek z Kliniki Chorób Wewnętrznych, Endokrynologii i Diabetologii CSK MSWiA w Warszawie. Przełomowym badaniem w tym zakresie było EMPA-REG OUTCOME prowadzone przez ponad trzy lata, które dotyczyło ponad 7 tys. chorych na cukrzycę, obarczonych dużym ryzykiem sercowo-naczyniowym w 42 krajach. Stwierdzono istotną, bo aż 38% redukcję liczby zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych, dzięki dodaniu empagliflozyny do dotychczasowej terapii. „Są to spektakularne wyniki, dotychczas dla nas nieosiągalne. Dzięki zastosowaniu tej terapii wreszcie jesteśmy w stanie w znaczny sposób obniżyć ryzyko sercowo-naczyniowe u naszych pacjentów, co w konsekwencji wydłuża ich życie.” – komentuje prof. dr hab. n. med. Paweł Piątkiewicz z Kliniki Chorób Wewnętrznych, Diabetologii i Endokrynologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Właściwe leczenie neuropatii

Chorych dotyka także wiele innych powikłań, gdyż podwyższony poziom cukru uszkadza naczynia krwionośne, które dostarczają krew do oczu, nerek, stóp, nerwów. Jednym z częstszych powikłań cukrzycy jest neuropatia, czyli uszkodzenie układu nerwowego, które wiąże się zaburzeniami czucia i nieprzyjemnymi doznaniami bólowymi. Jeżeli pacjent widzi u siebie zaburzenia czucia, odczuwa pieczenie, palenie czy nietypowe czucie, to powinien jak najszybciej poinformować o tym swojego lekarza. W przepadku leczenia przyczynowego neuropatii lekarze mają do dyspozycji kwas α-liponowy, który w wielu przypadkach okazuje się pomocny. „Kwas α-liponowy, żeby miał właściwości lecznicze musi być podawany w dawce co najmniej 600 mg na dobę. Taka dawka została uznana za skuteczną w badaniach klinicznych. W terapii sekwencyjnej najlepiej dla pacjenta zacząć od formy dożylnej kwasu α-liponowego i później przejść na formę doustną terapii.” – zaznacza dr n. med. Jarosław Woroń z Katedry Farmakologii Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.

Przestrzeganie zaleceń lekarza

Podstawą w leczeniu cukrzycy typu 2 jest terapia metforminą. Jest to znany, szeroko dostępny i skuteczny lek, który w optymalnych dawkach wywiera pozytywny wpływ na pacjenta. „Najczęściej substancja przyjmowana jest trzy razy dziennie do śniadania, obiadu i kolacji. Ponieważ jej skuteczność zależy od dawki, to powinna być ona pełna.” – zauważa prof. dr hab. n. med. Grzegorz Dzida z Oddziału Diabetologii Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Medycznego w Lublinie. Przyjmowanie metforminy do posiłku jest o tyle istotne, iż wpływa na redukcję objawów ubocznych oraz lepsze przestrzeganie przez pacjenta zaleceń terapeutycznych. Jest to o tyle ważna kwestia, że w przypadku chorób przewlekłych, zaleceń lekarza przestrzega tylko nieco więcej niż połowa pacjentów. „Rola pacjenta w procesie jego leczenia jest ogromna, dlatego tak istotne jest, aby między nim, a personelem medycznym była jasna komunikacja.” – dodaje mgr Beata Stepanow, Prezes Stowarzyszenia Edukacji Diabetologicznej.

Dokładna samokontrola glikemii

Cukrzyca to choroba, która wymaga przyswojenia dużej ilości nowej wiedzy, pomocnej w prawidłowym zarządzaniu życiem chorego. Eksperci od lat wskazują, że samokontrola glikemii jest podstawą właściwego monitorowania cukrzycy i istotnym elementem terapii. „Każdorazowy wynik pomiaru cukru we krwi pozwala lepiej zrozumieć zachodzące w organizmie procesy i dzięki temu lepiej zarządzać swoją cukrzycą. W tej chorobie bowiem chodzi o to, aby uniknąć powikłań, a częste pomiary cukru we krwi zdecydowanie temu sprzyjają.” – zaznacza Jerzy Magiera, twórca portalu mojacukrzyca.org. W dzisiejszych czasach dysponujemy nowoczesnymi glukometrami, dzięki którym w łatwy sposób możemy prowadzić samokontrolę i otrzymać dokładne wyniki. „Warto pamiętać, że w cukrzycy czas zainwestowany w edukację o chorobie, a przede wszystkim w systematyczną samokontrolę będzie procentował w przyszłości, tej najbliższej – dziś i jutro, jak i tej nieco dalszej.” – dodaje Mariusz Masiarek, Prezes Towarzystwa Pomocy Dzieciom i Młodzieży z Cukrzycą mojacukrzyca.pl.

Kopnij cukrzycę i żyj aktywnie

Aktywność fizyczna jest ważnym filarem prawidłowego leczenia cukrzycy, po­maga zmniejszyć ryzyko rozwoju przewlekłych po­wikłań choroby oraz utrzymać dobre samopoczucie i ogólny stan zdrowia. W ostatni weekend kwietnia w Gnieźnie odbyły się I Mistrzostwa Polski Dzieci i Młodzieży z Cukrzycą w Piłce Nożnej, które udowodniły, że cukrzyca nie jest przeszkodą w uprawianiu sportu. „W Mistrzostwach wzięło udział ponad 600 osób, w tym 200 młodych zawodników, wszyscy mieli również możliwość wzięcia udziału w pa­nelach edukacyjnych, podczas których eksperci dzielili się swoją wiedzą i doświadczeniem w za­kresie bezpiecznej aktywności fizycznej.” – zaznacza prof. dr hab. n. med. Dorota Zozulińska-Ziółkiewicz, Wiceprezes Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego.

Wyzwania diabetologii w 2017 roku

Cukrzyca jest jednym z największych wyzwań dla naszego społeczeństwa i ma wpływ na codzienne życie wielu polskich rodzin. Kluczowe jest, aby myśleć o niej kompleksowo i stosować rozwiązania, w których dobro pacjentów będzie na pierwszym miejscu. „Niestety brakuje w Polsce refundacji leków inkretynowych oraz flozyn – są to tzw. inteligentne leki przeciwcukrzycowe, które działają tylko wtedy, kiedy jest taka potrzeba, czyli kiedy poziom cukru we krwi faktycznie wzrasta.” – uważa Anna Śliwińska, Prezes Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków. „Jako pielęgniarka muszę zauważyć, że w Polsce osoby z cukrzycą są poszkodowane nie tylko z powodu braku refundacji nowoczesnych leków, lecz również z powodu niedostępności edukacji diabetologicznej.” – dodaje Alicja Szewczyk, Przewodnicząca Polskiej Federacji Edukacji w Diabetologii. Środowisko organizacji skupionych wokół Koalicji na Rzecz Walki z cukrzycą od wielu lat apeluje o utworzenie systemowych rozwiązań leczenia i prewencji cukrzycy, rekomendacje zawarto w dokumencie strategicznym „Cukrzyca 2025”. „Na bazie takiej długofalowej strategii może zostać opracowana kompleksowa polityka i plan działania, która obejmie główne typy cukrzycy, cały proces działań prewencyjnych, od profilaktyki pierwotnej poprzez prewencję powikłań, leczenie i kompleksową opiekę.” – twierdzi Igor Grzesiak, Członek Zarządu Instytutu Praw Pacjenta i Edukacji Zdrowotnej. „W najbliższym okresie, zadaniem środowiska cukrzycowego powinno być przekonanie decydentów, że refundacja pomp dla dorosłych będzie korzystna dla zdrowia pacjentów i opłacalna dla budżetu państwa.” – dodaje Monika Zamarlik, Prezes Federacji Diabetyków.

 

Dużo więcej na obszerny temat cukrzycy, któremu dedykowana jest kampania znajdą Państwo w publikacji „Życie z cukrzycą”, która ukazała się 15 maja 2017 r. wraz z dziennikiem „Rzeczpospolita” oraz na www.dbajozdrowie.info. Zapraszamy do lektury.